ՕԳՏՎՈՂԻ ՄՈՒՏՔ
Գրանցում
вернуться к обычному виду

Թեմայի վերնագիր

Основа1

"ԻՐԱՊԱՇՏՆԵՐ ԵՎ ՀԵՐՈՍՆԵՐ" - Հ. Արզումանյան, Կ. Աղեկյան

"ԻՐԱՊԱՇՏՆԵՐ ԵՎ ՀԵՐՈՍՆԵՐ" - Հ. Արզումանյան, Կ. Աղեկյան

Հայկական «իրապաշտության» սկզբնապատճառն ընկած է ժամանակի խորքերում: Երբեմնի ամբողջական Հայոց աշխարհում նախ առաջացել են ճեղքեր, ապա նաև՝ այն մասնատած պատռվածքներ: Հետագա բոլոր խնդիրները, երկպառակությունները, դժբախտությունները և կործանարար աղետները եղել են այն առաջին և գլխավոր աղետի արձագանքն ու պատճենը, որի մասին ժողովրդի պատմական հիշողության մեջ և առավել ևս գրավոր աղբյուրներում գրեթե հետք չի պահպանվել: Այժմ, մեր թվարկության 21-րդ դարում կամ Հայկի Բելի դեմ հաղթանակի օրվանից սկիզբն առնող Հայոց բուն տոմարի 4500 թվականին, որևէ գիտության մասնավոր եղանակներով այլևս անհնար է հասկանալ, երբ և ինչպիսի պարագաներում տեղի է ունեցել հիշյալ աղետը: Վերաիմաստավորելով և միաձուլելով Հայոց գիտության, արվեստի ու դիցաբանության տվյալները, և համեմատելով ստացված արդյունքները այլ հին ժողովուրդների և քաղաքակրթությունների մասին առկա համանման ուսումնասիրությունների հետ՝ փոքր ինչ հնարավոր է դառնում բարձրացնել խորհրդակիր գաղտնիքի քողը Հայոց աշխարհի մեզ համար թերևս ամենախորհրդավոր և գաղտնաշատ իրադարձության վրայից:

27.12.2012 Կարեն Ագեկյան, Հրաչյա Արզումանյան Մեկնաբանություններ:0 Գնահատականը:4,33/5

Слово3

"Հայը" - ԴերենիկԴեմիրճյան

"Հայը" - ԴերենիկԴեմիրճյան

14.03.2010 Դերենիկ Դեմիրճյան Մեկնաբանություններ:1 Գնահատականը:4,87/5

"Հայը Հայի Մասին" - Արմեն ԱՂԱՅԱՆ


Կա ՞ արդյոք ուրիշ մի ժողովուրդ, որն այսքանզբաղվի ինքն իր մասին խորհելով, ինչպես որ հայն է սիրում դա անել։

Իհարկե, բոլոր ազգություններն էլ միմյանցից տարբերվում են պատմությամբ և սովորություններով, գեներով և մշակույթով, մտածելակերպով և կենսակերպով։ Համեմատության մեջ դա նկատում են թե իրենք, թե օտարները։ Սովորաբար այդ համեմատությունները չեն վերաճում տվյալ ժողովրդի ընդհանրական գնահատականների։ Լինում են բարոյական կամ անբարո, խելոք կամ հիմար, աշխատասեր կամ ծույլ մարդիկ, բայց ոչ ժողովուրդներ։ Օտարները հայերի մասին դատում են` նկատելով մեր հին մշակույթը, դժվարին պատմությունը, դրանով պայմանավորված ներկա մտածողության և ապրելակերպի դրական կամբացասական կողմերը։

14.03.2010 Արմեն Աղայան Մեկնաբանություններ:0 Գնահատականը:0/5

"Խմբակային դիմանկար ին տերյեր ում" - Յուլիա ԱՆՏՕՆՅԱՆ

Չգիտես թե ինչու, Դերենիկ Դեմիրճյանի “Հայը” ակնարկի տողերը կարդալիս, աչքերիս առաջ կանգնում է սովետական սոցռեալիզմի առաջատարներից մեկի` Դմիտրի Նալբանդյանի հայտնի “Վերնատուն” կտավը, որը հայ դասականների խմբակային դիմանկարն է` իրենց երևակայական ստեղծագործական ապոթեոզի պահին: Կոմիտասը նվագում է, Սարյանը ճեպանկարում է, Թումանյանը ձեռքի թեթևակի շարժումով և դեպի լուսավոր սոցիալիստական հեռուները սլացող հայացքով փորձում է մեր` հայերիս ազգային հիշողության մեջ ընդմիշտ ամրագրել պահի կարևորությունը: Միացնելով երևակայությունը /ընդունենք, որ այդ պայմանական դիմանկարը կարող է որոշ չափով նմանվել իրականությանը/` ես փորձում եմ պատկերացնել, թե ինչ է տեղի ունենալու քիչ անց, երբ Կոմիտասը հնչեցնի իր վերջին ակկորդը, Սարյանը կատարի մատիտի իր վերջին հպումը թղթին, հայ գրականության նահապետը` Ղազարոս Աղայանը կրծքի գրպանից վերջապես հանի իր ծխախոտատուփը, իսկ տիկին Օլգան բոլորին հրավիրի թեյի սեղանին: Թռուցիկ քննարկելով վերջին քաղաքական զարգացումները, ախորժակով անպատվելով կառավարությունը, կուսակցությունները, Ռուսաստանը, Թուրքիան, Եվրոպան և հայի բախտին խաչ քաշող այլ արտաքին և ներքին ուժերը, դատարկելով երկրորդ թե երրորդ թեյի բաժակը` մտավորականները սկսում են ավանդական մի զրույց, որի միայն մանրամասներն են փոփոխական, իսկ էությունը մշտապես նույն է մնում: “Արդյո՞ք մի բան հասկանում էք հայից”, - հարցնում է Թիֆլիսի օրիորդաց դպրոցի վարժապետ պարոն Դերենիկը: “Չարչի, բուրժուա, արարածներից ամենագծուծը և անասուններից ամենակուշտը”, - հեգնանգով պատասխանում է պարոն Ավետիք Իսահակյանը: “Հապա հիասքանչ վանքե՜րը, հոյակապ աշտարակնե՜րը, գողտրիկ խաչքարնե՜րը…”, - բացականչում է Շանթը: “Տեսե՞լ էք նրա բնակարանը. խլուրդի ծակուռ…”, - միջամտում է ազգագրական գիտելիքների կենդանի շտեմարան` պարոն Ստեփան Լիսիցյանը: “Ռամիկ է գերազանցապես, տանել չի կարող ծես, ձև, աստիճան, քաղաքավարություն, չի սիրում ոչ ստրկություն, ոչ երջանկություն, գերադասում է տառապանք և ազատություն: Կյանքից ավելի ազատությունն է սիրում”, – զրույցի պոչն է բռնում տան տերը` ամենայն հայոց բանաստեղծը: Եվ այսպես` անվերջ… Ուշ գիշերին, կամ վաղ առավոտյան ապագա դասականները ցրվում են իրենց տներով մեկ` բոլորին տանջող հարցի պատասխանի շուրջ այդպես էլ միակարծիք չդարձած: Անցան տարիներ, տասնամյակներ… Փոխվել են դեմքերը, ձայները, բնակարանները, թեյի սպասքը, կահույքի տեսակները, փոխվել է լեզվապաշարը և խոսելաոճը, նկարագրման և վերլուծման մակարդակներն ու հարթությունները, ավելացել են նոր փաստարկներ ու նոր մանրամասներ, սակայն թե՛ խաշ-խորովածի սեղանի շուրջ, թե՛ ինտերնետային ֆորումներում նորից նույն զրույցն է ընթանում:

14.03.2010 Յուլիա Անտոնյան Մեկնաբանություններ:0 Գնահատականը:0/5

Страна1

"Ութսուն ութ…"

"Ութսուն ութ…"

Արցախյան շարժումն ինձ համար սկսվեց ոչ թե 1988, այլ 1984 թվականին:
Մեր տան հսկայական, լուսավոր, արևով լի պատշգամբի պատին փակցված էր ԽՍՀՄ վարչական քարտեզը: Մոտավորապես 1,5 x 2,5-ի վրա: Ծանր, փայլուն, գունավոր քարտեզ էր, որն այդ տարիներին իմ մշտական ուշադրության կենտրոնում էր: Արևելյան Եվրոպայի մի մասն էլ էր երևում, Թուրքիան՝ նույնպես:

05.05.2012 Մեկնաբանություններ:0 Գնահատականը:3/5

Точка зрения1

"Մեզ՝ Մեզի" - Մարկ ՆՇԱՆԵԱՆ

Для нашего журнала очень важны армяноязычные страницы. Мы будем стараться представить богатство армянского языка, способного к передаче самых тонких чувств, самых глубоких и актуальных мыслей. Очень важно, чтобы в журнале появлялись тексты, написанные как на восточном, так и на западном варианте языка. Важно представлять в журнале и классическую орфографию, которая использовалась армянами повсеместно до советской реформы 1920-х годов.

В этом номере мы хотим познакомить читателей с полным текстом выступления известного литературоведа и философа Марка Ншаняна на 12-й конференции Международного общества армянских исследований (AIEA) в Будапеште в октябре этого года. Марк Ншанян – безусловно, крупное явление современной армянской мысли. Нередко возникает желание поспорить с ним, но ход мыслей Ншаняна интересен уже тем, что заставляет и нас серьезно задуматься о важных вещах.

19.02.2012 Մարկ Նշանեան Մեկնաբանություններ:0 Գնահատականը:2/5

Համատեքստ2

"Ազգային ունիվերսալիզմը եւ ապազգային ազգայնականությունը" - Հրանտ Տէր-Աբրահամեան

Պահպանենք մեր մշակույթը» կոչն ամենատարածվածներից է Հայաստանում: Թվում է՝ ոչ մի սխալ դրանում չկա: Սակայն վերլուծելու դեպքում ենթատեքստում կարող է զգացվել «ներքին գաղութատիրության» յուրահատուկ երանգ: Ընդհանրապես, աշխարհում պահպանման ենթակա են համարվում նախ էքզոտիկ էթնիկ խմբերի ազգագրական մշակույթները, որոնք հիմնականում զուրկ են այլևս զարգանալու և առաջընթաց ապրելու ներուժից: Այդ մշակույթների նկատմամբ արտաքուստ բարյացակամ վերաբերմունքը կարելի է կասկածի տակ առնել որպես քողարկված կամ բացահայտ գաղութատիրությանը բնորոշ «մեծական» հովանավորչություն բնիկների հանդեպ: Նույն վերաբերմունքն առկա էր նաև սովետական պաշտոնական հովանավորչության ենթատեքստում տեղական (ոչ ռուսական) մշակույթների հանդեպ: Սովետական համատեքստից էլ փաստացի ժառանգվել է այսօրվա «պահպանենք»-ը: Այստեղ է, ի դեպ, «ազգային»-ի և անկախ Հայաստանի սուր հակադրության հիմնական պատճառը. այսօրվա «ազգայինը» սովետական շրջանում ազգի մասին պատկերացումների շարունակությունն է, մինչդեռ անկախ հանրապետության պայմաններում պահանջվում են միանգամայն նոր մոտեցումներ: Վերլուծելու դեպքում նու՛յն թաքնված գաղութատիրական կոդը կարելի է գտնել հայկականի հանդեպ հայաստանյան մտավոր վերնախավի մի զգալի մասի վերաբերմունքում. այն է՝ «ներքին արևելագիտություն»: «Ներքին արևելագիտական» և «պահպանողական» հարացույցներում ազգային մշակույթն ընկալվում է իբրև տեղական յուրահատկություն, «կոլորիտ», «ունիկալություն»:

10.04.2013 Հրանտ Տէր-Աբրահամեան Մեկնաբանություններ:0 Գնահատականը:4/5

"Հայ գրականություն. պայքար ժառանգության համար" - Հրանտ Տէր-Աբրահամեան

Գրական երկի արտադրման գործընթացը չի ավարտվում հեղինակի կողմից դրա ստեղծմամբ: Որպեսզի հեղինակի աշխատանքը չդառնա թանգարանային նմուշ կամ դպրոցական ձանձրալի հորանջաբանություն, նոր սերունդների անընդհա՛տ աշխատանք է պահանջվում՝ շարունակելու հեղինակի գործը: Գրականության, նաև առհասարակ մշակութային ժառանգության միավորները միայն իրենք իրենցով չեն արժևորվում: Դրանք կենդանի են պարբերական վերամեկնաբանմամբ և վերաիմաստավորմամբ: Յուրաքանչյուր սերունդ կարող է իր առաջնայնություններն ընտրել նախորդների ժառանգությունից կամ հին ու ծանոթ գործերում այնպիսի՛ նոր շեշտադրումներ կատարել, որոնք աննկատ կամ երկրորդական կարող էին լինել նախորդների տեսակետից: Առանց այդ աշխատանքի՝ նույնիսկ լավագույն գործերի ու, թերևս, առաջին հերթին հենց լավագույնների՛ ընկալումը գրեթե դատապարտված է վերածվելու հնամաշ կարծրատիպերի հավաքածուի:
Նոր շրջանի հայ գեղարվեստական գրականությունը շատերի համար անհետաքրքիր է դառնում հենց ա՛յն պատճառով, որ ուշանում են նոր մեկնաբանութունները, հներն էլ կարծրացել են և չեն պատասխանում այժմեական հարցերին: Հաճախ էլ մեկնաբանության, էլ չասած վերլուծության փոխարեն վերարտադրվում է միայն դատարկ ճոռոմաբանություն՝ «մեծություն», «հանճար», «կարևորագույն»…:

02.07.2013 Հրանտ Տէր-Աբրահամեան Մեկնաբանություններ:0 Գնահատականը:3/5
Использован шрифт AMG Anahit Semi Serif предоставленный ООО <<Аракс Медиа Групп>>